Ticaret hayatýnda 1 Temmuz 2012’de yeni bir dönem baþlýyor. 13 Ocak 2011’de kabul edilen yeni Türk Ticaret Kanunu (TTK) bazý istisnalar hariç bir yýl sonra yürürlüðe girmiþ olacak.
Peki ticari iþletmeler yeni döneme hazýr mý? Yeni dönemde þirket kurma, denetleme, ortaklýk yapýsý, sermayeler ve þeffaflýk süreçleri nasýl olacak? Tüm bunlarý uzmanlarla görüþüp HT Ekonomi okurlarý için masaya yatýrdýk. Yeni düzenlemeler 116 bin anonim þirket ve 691 bin limited þirketi direkt olarak etkileyecek. 1535 maddeden oluþan yeni Türk Ticaret Kanunu, yönetim kurulu yapýsýndan, internette bilgi paylaþýmýna kadar birçok yenilik içeriyor. 3 gün sürecek yazý dizimizin bugünkü bölümünde denetim ve mali raporlama ile ilgili atýlmasý gereken adýmlarý ve uzmanlarýn yorumlarýný ele aldýk. Ýþte öne çýkan baþlýklar:
BAÐIMSIZ DENETÇÝ ARTIK YÖNETÝMDE ZORUNLU OLACAK
Eskiden sadece vergi denetimi yapýlýrken, yeni dönemde uluslararasý finansal raporlama standardýna geçilecek. Raporlarýn baðýmsýz denetçi tarafýndan denetlenmesi zorunluluðu getirildiði için þirketlerin hem kendi elemanlarý buna uyum saðlayacak ve eðitilecek hem de bütün þirketler profesyonel muhasebeci ve mali müþavir bulmak zorunda kalacak. Þirketler için kilit noktada olan baðýmsýz denetçi, her þirket tarafýndan 1 yýllýðýna seçilecek. Denetçi ile görüþ ayrýlýðýna düþüldüðünde tüm yetki þirkette deðil. Sonuca mahkeme karar verecek. Denetçi olumsuz rapor verirse yönetim kurulu otomatik olarak görevden alýnmýþ olacak.
'KOBÝ'LER HEMEN MALÝ RAPORLAMAYA HAZIR HALE GELMELÝ'
Ýstanbul Menkul Kýymetler Borsasý’nda (ÝMKB) iþlem gören ve büyük ölçekli þirketler uluslararasý standartlara uygun bilançolara uzak deðil. Ancak bu durum 1 Ocak 2013’ten itibaren tüm þirketler için geçerli olacak. KOBÝ olarak ifade edilen küçük ve orta ölçekli iþletmeler, tacirler ve ticaret þirketleri de Türkiye Finansal Raporlama Standardý’na (TFRS) uygun bilanço yayýnlamak zorunda kalacak. Bu standart Uluslararasý Finansal Raporlama Standartý’na (UFRS) da uygun olacak. Ernst &Young TTK Danýþmaný Seda Akkuþ’a göre bu en çok dikkat edilmesi gereken noktalardan biri. Birçok firmanýn bu dönüþüme erken baþlamasý gerektiðinin altýný çizen Akkuþ, “2012 yýlý içinde uyum saðlamýþ olmalarý gerekiyor. UFRS’ye göre bir önceki seneye karþýlaþtýrmalý bilançolar verilmesi gerekiyor ancak KOBÝ’lerin bu konuda yoðun bir çalýþmasý olduðunu söyleyemem” dedi.
YENÝ DÖNEME HAZIR OLMAK ÝÇÝN BU TESTÝ GEÇMELÝSÝNÝZ
Yeni Türk Ticaret Kanunu’na þirketinizin ne kadar uyumlu olduðunu öðrenmeniz için TOBB ve Deloitte TTKmetre isimli temel sorulardan oluþan bir test hazýrladý. Bu test 5 ana baþlýktan oluþuyor. Testi internet üzerinden ttkmetre.deloitte. com.tr adresine bedava üye olarak yapabilirsiniz. Bu testin bugün bu yazýda ele alýnan konularla ilgili bazý sorularý þöyle:
* Halihazýrda Þirketiniz UFRS ile özdeþ TMS (Türkiye Muhasebe Standartlarý)’ye göre raporlama yapýyor mu?
* Yasal kayýtlarýnýz aðýrlýklý olarak Vergi Usul Kanunu çerçevesinde tutulmaktadýr ve bu UFRS ile özdeþ TMS’den oldukça farklý. Acaba firmanýz ilgilileri aradaki farklarý detaylarý itibariyle biliyor mu?
* Baðýmsýz denetime konu edilecek finansal tablolar 31 Aralýk 2013 ve 31 Aralýk 2012 tarihleri itibariyle hazýrlanmýþ karþýlaþtýrmalý bilançolar ile 1 Ocak 2013 ila 31 Aralýk 2013 dönemine iliþkin kapsamlý gelir tablosu, özkaynak deðiþim tablosu, nakit akým tablosu ve ilgili finansal tablo dipnotlarýný içerecek. Belirtilen tarihlere iliþkin finansal tablolarýnýzýn UFRS ile özdeþ TMS’ye uygun olarak hazýrlanmasý gerektiðini biliyor musunuz?
* Ticari kayýtlarýnýzdan hangilerini beþ ve hangilerini on yýl boyunca saklamanýz gerektiðini biliyor musunuz?
* Ýþletmenin kuruluþu ve özkaynak saðlanmasý amacýyla yapýlan harcamalar aktifleþtiriliyor mu?
* Bundan sonra yýl sonu stok sayýmlarýnýzý baðýmsýz denetçi gözetiminde yaptýrmanýz gerektiðini biliyor musunuz?
* Þirketinizin hesaplarý baðýmsýz denetçi tarafýndan denetleniyor mu?
* Þirketinizin bir baðýmsýz denetçisi yok ise 1 Mart 2013 tarihine kadar baðýmsýz denetçi seçme için gerekli hazýrlýklara baþladýnýz mý?
* Yýllýk faaliyet raporu var mý?
"FÝRMA SAYISINDA DÜÞÜÞ OLABÝLÝR"
Yeni TTK, þirketlerin mali müþavir ihtiyacýný artýracak. Ýstanbul Serbest Muhasebeci Mali Müþavirler Odasý (ÝSMMMO) Baþkaný Yahya Arýkan, Türkiye’de 60 bin mali müþavir bulunduðunu, yeni yasayla bunlarýn 20 bininin kurumsal hale gelmesini beklediklerini belirtip, bu rakamýn da yeni TTK ile ortaya çýkacak ihtiyaca yeteceðini söyledi. Arýkan ayrýca þu ana kadar üzerinde durulmamýþ bir baþka tehlikeye de dikkat çekerek, “Þirketler yeni kanuna uyumda zorlanacak. 700 bin olan limited þirket sayýsý 300-350 bine, 100 bin olan anonim þirket sayýsý 70-80 bine düþebilir” dedi.